No comment

donderdag 7 juli 2011

Recht (1)
Het forum filosofisch kwintet op ned. 1 op zondagmorgen 3 juli ’11 is aanleiding om weer te Bloggen. Centraal deze keer stond, De rechten van de mens.
Met nog vers in mijn geheugen een documentaire daags ervoor van Nederlandse VN soldaten die gegijzeld waren geweest in de moslim enclave Sebrenica, volgde ik de gedachtewisseling over de betekenis van recht en vrijheid maar vooral de nuancering ervan.
De ex-VN soldaten waren zwaar getraumatiseerd, niet door de gijzeling maar door beelden in hun netvlies gebrand van mensen uit dat dorp die waren vermoord.
Sebrenica is slechts een voorbeeld van mensenrechten schendingen op grote schaal.
Overal in de wereld vinden martelingen en moorden plaats vlak onder het oog van mensenrechtenorganisaties.
Dat elke dag 3000 kinderen overal ter wereld door ziekte en ondervoeding sterven en een evenredig aantal mensen door geweld en oorlog , mag ook geen naam meer hebben.
Wij schrikken pas echt als het dichterbij huis gebeurd. Maar waarom doen mensen dat? Wie of wat zijn we eigenlijk? 
Tijdens een filosofisch onderonsje vorig jaar op Curaçao met mijn golfmaat Wilfred, tipte hij me over het boek Kaas en de Evolutietheorie van Bas Haring.
Bas Haring promoveerde op 33 jarige leeftijd in Kunstmatige intelligentie aan de universiteit Utrecht.
Zijn boek Kaas en de Evolutietheorie werd bekroond met de Eureka Wetenschapsprijs, de Gouden Uil en de Duits prijs voor het Beste Boek over wetenschappen.
Ik heb het dan ook met heel veel genoegen en in een adem uitgelezen en wil de lezers van mijn Blog een pagina uit dit boek niet onthouden.
Het gaat o.a. over normen en waarden, goed en kwaad, recht en onrecht, de moraal.
Citaat blz. 128/129:…..” vampiers delen bloed omdat voor elk vampier een voordeel is en leeuwen jagen in groepen omdat elk individu het meeste vlees kan verwachten.
Is een dergelijk ‘egocentrisch’ uitgangspunt ook de kern van onze samenleving?
Laten we eens kijken naar de afspraak ‘ stelen is slecht’ . stelen is al slecht sinds mensenheugenis. Maar stelen is niet noodzakelijk altijd slecht geweest.
Je kunt je best voorstellen dat er ooit mensen geweest zijn – of prehistorische voorlopers van de mensen – die samenleefden op een manier die aan het wilde Westen doet denken, maar dan erger. Iedereen stal als de raven en van de moraal zoals wij die nu kennen was nog geen sprake.
Al dat stelen is niet zo handig; het lijkt wel leuk, maar het kost je ongelooflijk veel energie om je bij elkaar gestolen hebben en houwen te verdedigen tegen je collega-rovers.
Op een goede dag kwam iemand ergens -in een of andere stam- op het idee om af te spreken niet meer van elkaar te stelen.
Het idee werd opgepikt en het resultaat wasvoorspoed voor de stam.
Er was meer tijd voor leuke dingen en ook meer tijd voor belangrijke zaken als jagen en vissen enz. En eigenlijk weten we , met de evolutietheorie in ons achterhoofd, al wat er gaat gebeuren.
De stam met die afspraak deed het beter dan andere stammen.
Ze hadden meer te eten, meer kinderen en ga zo maar door.
De stam wordt een trendsetter. Andere stammen worden of overwonnen door de niet stelende stam of nemen de afspraak over.
En zo verovert de afspraak ‘ stelen is slecht’ al snel de hele wereld.
Wat begon als een ideetje van een of andere halve wilde is uitgegroeid tot een wereldwijde afspraak. Waarschijnlijk was het allemaal niet zo grootscheeps bedacht en stond de bedenker helemaal niet voor ogen de hele wereld te veranderen.
Hij of zij had er gewoon genoeg van om altijd die spulletjes te moeten verdedigen en wilde wat meer tijd voor andere dingen.
Maar omdat het idee bleek te werken, is het vanzelf populair geworden en heeft het een trend gezet. De evolutie van de moraal gaat veel sneller dan de evolutie van planten en dieren.
Dat komt doordat in het geval van de moraal de overerving niet door middel van genen gaat maar door middel van communicatie.
Dat laatste gaat veel sneller.
Het ontstaan van de huidige moraal duurde maar een paar duizend jaar. Bovendien verandert de moraal voortdurend een beetje.
Wat we nu belachelijk en slecht vinden, vonden we honderd jaar geleden misschien heel normaal.
En andersom.” Einde citaat.
Tegenwoordig hebben we de United Nations maar die zien door al die regels het doel niet meer waarvoor ze is opgericht en vergaderen zich, met hun BlackBerry in de ene hand en hun vetorecht in de andere, figuurlijk dood terwijl de mensen in die landen om wie het gaat dagelijks bij honderden tegelijk het loodje leggen door terreur van tirannen en halve psychopaten.
Sinds we hebben leren denken is het dus goed misgegaan met de mensheid.
We worden slimmer en sterker nadat wij zo ongeveer 4 miljard jaar geleden, eerst als eencellige zwemmend, uit het oerwater kruipend en later rechtop hebben leren lopen praten en denken.
We lopen vooruit maar denken achteruit terug het oerwater weer in.
Ik verwonder me nog steeds over hoe het ooit zover heeft kunnen komen.
Het ontstaan van het heelal (de Big Bang ontdekking van een Belgische pater George Lemaitre) na de grote ontploffing zeg maar, de oerknal waar vandaan het centrum in een halve seconde meer dan een miljard kilometer is geëxpandeerd en binnen enkele seconden het universum is ontstaan. (???)
Tweeënhalf miljoen jaar later ontbranden de eerste sterren en ontstonden planetaire stelsels en planeten (ooit gloeiende lichamen die rond de sterren cirkelden, afkoelden tot ze stolden zoals ook met onze aarde is gebeurd en ook met de zon gaat gebeuren.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten